گردهمایی اعتراضی «صدایی برای زنان افغانستان» روز شنبه، 20 جون 2026، در مقابل دفتر سازمان ملل متحد در شهر جنیوا/ ژنو، سوئیس، برگزار شد.
این برنامه با هدف حمایت از زنان افغانستان و محکومیت اقدامات خشونتبار طالبان علیه زنان و همچنین سرکوب تظاهرات مسالمتآمیز مردم در منطقه جبرییل هرات برگزار گردید.
اجرای این برنامه را خانم زهرا جعفری و آقای شکیب عیار به دو زبان فارسی و انگلیسی بر عهده داشتند.
در آغاز این گردهمایی، آقای علی کریمی درباره وضعیت کنونی زنان افغانستان صحبت نمود.
پس از آن، شعار «کار، تحصیل، آزادی» توسط آقای آصف زاهدی، رئیس کمیته اجرایی شورای همکاری هزارههای سوئیس و مؤسس و رئیس انجمن فرهنگی کاج، با همراهی شرکتکنندگان سر داده شد.
آقای علی امید، استاد پیشین دانشگاه کابل، بر اهمیت حمایت از آموزش دختران افغانستان تأکید کرد و گفت: در شرایطی که طالبان دختران را از حق تحصیل محروم ساختهاند، مهاجران افغانستان میتوانند در حد توان خود از دختران خانواده، اقارب و همسایگانشان که از آموزش بازماندهاند، از طریق آموزش آنلاین، برگزاری صنفهای حضوری خانگی و ارائه کمکهای مالی حمایت کنند.
وی همچنین از استادان دانشگاههای مقیم خارج، بهویژه در سوئیس، درخواست کرد تا با برگزاری دورهها و برنامههای آموزشی آنلاین، دانش و تجربیات خود را در اختیار دختران و دانشجویان افغانستان قرار دهند.
آقای امید در بخش دیگری از سخنان خود از سازمان ملل متحد و کمیته بینالمللی صلیب سرخ جهانی که مقر آنها در این شهر است، خواست تا دختران افغانستان را فراموش نکنند و با فراهمسازی فرصتهای آموزشی، بورسیههای تحصیلی و برنامههای آموزش آنلاین، از حق آموزش آنان حمایت کنند.
آقای مهدی بیات، از هنرمندان موسیقی، سه آهنگ اعتراضی در ارتباط با وضعیت زنان افغانستان و شرایط دشوار آنان اجرا کرد.
خانم راحله واحدی درباره آپارتاید جنسیتی و پیامدهای آن برای زنان افغانستان صحبت کرد.
خانم فرزانه اکبری نیز به تشریح وضعیت زنان افغانستان پرداخت.
آقای بکتاش سیاوش، وکیل پیشین پارلمان افغانستان، در سخنرانی خود خواستههای معترضان را از سازمان ملل متحد و جامعه جهانی مطرح کرد. وی با انتقاد از سکوت جامعه جهانی در برابر وضعیت افغانستان، پرسید: «آیا مردم افغانستان بشر نیستند؟ چرا جهان در برابر رنج و محرومیت آنان سکوت اختیار کرده است؟»
او با اشاره به سیاستهای کشورهای مختلف در قبال طالبان، تأکید کرد که انتقاد اصلی معترضان متوجه سازمان ملل متحد و جامعه جهانی است و از آنان خواست تا روابط خود را با طالبان قطع کنند.
آقای سیاوش وضعیت کنونی افغانستان، بهویژه محدودیتها و محرومیتهای گسترده علیه زنان و دختران را «شرمآور» توصیف کرد و با اشاره به رویدادهای اخیر در هرات گفت که طالبان زبان اعتراض مسالمتآمیز را نمیفهمند و همچنان به سرکوب شهروندان ادامه میدهند.
وی در پایان از همه شهروندان و مهاجران افغانستان خواست تا با قلم، صدا و اقدامات عملی خود از مردم افغانستان حمایت کنند و افزود: «اگرچه امروز در آن سرزمین حضور نداریم، اما هرگز مردم خود را فراموش نخواهیم کرد.»
آقای علی ضرغام و بانوان فرزانه اکبری و سمیه کریمی آهنگ «سرزمین من…» وچند آهنگ دیگر را اجرا کرد.
در خاتمه خانم زهرا جعفری و آقای حسین طنین قطعنامهٔ این گردهمایی را به زبانهای فارسی و انگلیسی چنین قرائت کردند.
قطعنامه گردهمایی اعتراضی «صدایی برای زنان افغانستان»
شرکتکنندگان در این گردهمایی با ابراز همبستگی با زنان و دختران افغانستان، سیاستها و اقدامات طالبان را مصداق «آپارتاید جنسیتی» دانسته و سرکوب خشونتآمیز اعتراضات مسالمتآمیز مردم در منطقه جبرییل هرات را محکوم کردند.
در این قطعنامه آمده است که طالبان پس از تسلط بر افغانستان در 15 آگست 2021، با لغو نهادهای حمایتکننده از حقوق زنان و صدور بیش از 150 فرمان و دستور، زنان و دختران را از حقوق اساسی خود، از جمله آموزش، اشتغال، مشارکت اجتماعی، آزادی رفتوآمد و دسترسی به خدمات صحی محروم کردهاند.
قطعنامه همچنین به بازداشتهای خودسرانه، خشونتهای فیزیکی و جنسی و سرکوب زنان، بهویژه زنان متعلق به اقلیتهای قومی و مذهبی، اشاره میکند. بر اساس گزارشهای منتشرشده، در جون 2026 دستکم 30 زن و دختر در هرات به دلیل ادعای نقض محدودیتهای پوشش بازداشت شدهاند.
شرکتکنندگان با محکوم کردن تیراندازی طالبان به معترضان در جبرییل هرات در 9 جون 2026، خواستار پایان فوری سرکوب، آزادی همه بازداشتشدگان و پاسخگویی عاملان این خشونتها شدند.
مهمترین خواستههای مطرحشده در این قطعنامه عبارتاند از:
• به رسمیت شناختن آپارتاید جنسیتی بهعنوان جنایت علیه بشریت؛
• محکومیت تمامی قوانین و سیاستهای تبعیضآمیز طالبان علیه زنان و دختران؛
• آزادی فوری و بدون قید و شرط تمامی زنان، فعالان مدنی و شهروندان بازداشتشده؛
• بازگشایی تمامی مراکز آموزشی به روی دختران و زنان در همه سطوح؛
• تضمین حق برابر زنان برای کار و مشارکت در جامعه؛
• خودداری دولتها و نهادهای بینالمللی از عادیسازی روابط سیاسی و دیپلماتیک با طالبان؛
• حمایت از تحقیقات مستقل و پیگیری قضایی ناقضان حقوق بشر در دیوان کیفری بینالمللی؛
• مشروط کردن هرگونه تعامل رسمی با طالبان به رعایت حقوق بشر و احیای حقوق زنان و دختران؛
• تقویت نقش و مشارکت جامعه مهاجران افغانستان در حمایت از زنان افغانستان و پیگیری عدالت در سطح بینالمللی.
قطعنامه این گردهمایی و پیامهای سخنرانان، پس از جمعبندی و تدوین، به دو زبان انگلیسی و فرانسوی تهیه و به سازمان ملل متحد، کمیته بینالمللی صلیب سرخ (ICRC) و دیگر نهادهای ذیربط در کشور سوئیس تسلیم شد تا خواستها، نگرانیها و مطالبات مردم افغانستان، بهویژه در رابطه با وضعیت زنان و دختران این کشور، بهصورت رسمی به اطلاع آنان رسانده شود.
عکس ها از علی مظفری، بانو زاهدی